WITAMY W

ZAMKU DOBROSZYCE

Gatunki obcego pochodzenia


Jesion wyniosły ‘diversifolia’ (łac. Fraxinus excelsior ‘Diversifolia’)

Jesion Wyniosły

Na terenie parku rosną dwa okazy odmiany jednolistkowej jesionu wyniosłego o obwodach 268 i 443 cm (marzec 2023). Obydwa drzewa posiadają wyraźne miejsca szczepienia w dolnej części pnia. Cechą wyróżniającą tą odmianę od typowego gatunku są jej liście. Liście odmiany ‘Diversifolia’ są pojedyncze w przeciwieństwie do typowego okazu, który posada liście złożone. Do 2024 r. nie ustanowionego drzewa podobnej odmiany pomnikiem przyrody na Dolnym Śląsku. Nie mniej pojedyncze stare okazy tej odmiany spotkać można na terenie województwa dolnośląskiego we Wrocławiu, Świebodzicach, Lubinie. Minimalna wartość obwodu do objęcia jesiona wyniosłego pomnikiem przyrody wynosi 300 cm. Tym okaz jesionu wyniosłego ‘Diversifolia’ o obwodzie pnia wynoszący 443 cm, charakteryzuje się nie tylko unikatowością pod względem odmianowym, ale też ponadprzeciętnymi rozmiarami pnia, zwłaszcza, że odmiany ozdobne/parkowe często osiągają mniejsze rozmiary niż okazy typowe. Według danych zebranych przez wybitnego dendrologa Włodzimierza Senetę, okaz rosnący w Dobroszycach jest jednym z największym w kraju. Jak podaje w roczniku dendrologicznym z 1993 r., obwód drzewa w 1985 r. wynosił ok. 370 cm.

Miłorząb dwuklapowy (łac. Ginkgo biloba)

Miłorząb Dwuklapowy

Gatunek azjatycki, określany jako „żywa skamieniałość”, jest ostatnim gatunkiem swojego rodzaju rosnącym na świecie, którego kilka/kilkanaście gatunków występowało na ziemi jeszcze w erze mezozoicznej. Obecnie w stanie naturalnym spotkać go można na niewielkim obszarze we wschodnich Chinach, w górach Tianmu w Prowincji Zhejiang. Z tego też względu zaliczany jest zarówno do endemitów, jak i reliktów geograficznych oraz systematycznych. Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody (IUCN) wpisała go w 2018 r. na listę gatunków zagrożonych, na której w 2018 r. miał status EN (ang. endangered; zagrożony). Gatunek ten do Europy został sprowadzony ok. 1730 r. Nazwa „dwuklapowy” pochodzi od kształtu liści do złudzenia przypominających wachlarz, często z wcięciem po środku, tworzącym dwie klapy. Miłorząb dwuklapowy jest gatunkiem dwupiennym, tak samo jak u cisa, kwiaty męskie i żeńskie występują na oddzielnych osobnikach. Okaz rosnący w parku w Dobroszycach jest okazem żeńskim – obradza nasiona okryte osnówką, która po przejrzeniu wydziela nieprzyjemny zapach. Badania nad miłorzębem dwuklapowym wykazały, że ponad 600-letnie drzewa tego gatunku właściwie nie przejawiają oznak starzenia. Na terenie Dolnego Śląska do 2024 roku pomnikami przyrody ustanowiono 29 pojedynczych i 4 grupy drzew tego gatunku, z czego jedna grupa była dwugatunkowa. W latach 2009-2023 na terenie Dolnego Śląska ochroną objęto ochroną 6 miłorzębów dwuklapowych, dwa pojedyncze drzewa i jedną grupę o średnim obwodzie pni 236 cm. Miłorząb dwuklapowy efektownie przebarwia się jesienią na kolor żółty, które wg. badań słowackich u okazów żeńskich postępuje wolniej. Okazy żeńskie kwitną też później niż męskie.

Orzech czarny (łac. Juglans nigra)

Orzech Czarny

Gatunek występujący naturalnie w Ameryce Północnej. Sadzony jest w parkach w całej Europie od XVII. Orzech czarny stosunkowo późno rozpoczną wegetacje, i szybko ją kończy. Jeden z pierwszych barwnych, żółtych, akcentów jesienią. Posiada charakterystyczne, kuliste i aromatyczne owoce. Drzewo rosnące w parku posiada obwód pnia mierzony na 130 cm, wynoszący 248 cm. Na terenie Dolnego Śląska do 2024 r. pomnikiem przygody ustanowiono zaledwie jeden okaz który rośnie w Legnicy. Łączne w Polsce ochroną pomnikową objęto ponad drzew 40 drzew.

Kasztanowiec pospolity syn. Kasztanowiec biały (łac. Aesculus hippocastanum)

Kasztanowiec Pospolity

Pochodzi z gór na Półwyspie Bałkańskim z terenów Albanii, Macedonii i Grecji. Jest reliktem trzeciorzędowym, który przed okresem zlodowaceń występował na terenie niemal całej Europy, w tym również w Polsce. Pomimo iż gatunek jest rozpowszechniony na terenach zieleni, jego liczebność na stanowiskach naturalnych spada w związku z czym Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody (IUCN) wpisała go w 2018 r. na listę gatunków zagrożonych, nadając mu status VU (ang. vulnerable; narażony). Do Polski kasztanowiec pospolity mógł trafić już w pod koniec XVI w. za sprawą króla Stefana Batorego, który nakazał swojemu ogrodnikowi, Lorenzo Bozetho, posadzenie tych drzew w Łobzowie pod Krakowem. W Niemczech kasztanowiec stał się bardzo popularny w XVIII w., kiedy powstawały obsadzane tym gatunkiem barokowe aleje. Cechą charakterystyczną kasztanowca pospolitego oprócz dłoniasto złożonych liści są jego duże kwiatostany - wiechy. Kwiaty białe z żółtymi plamkami, które są miododajne, po odwiedzeniu przez zapylacza wybarwia się na czerwono, co stanowi informację dla owadów, że powinny kierować się do młodszych, jeszcze niezapylonych kwiatów. W parku na uwagę zachowuje częściowo zachowany szpaler kasztanowców który obecnie tworzy 6 drzew o obwodach 168-232 cm drzew, z czego jedno obecnie rośnie poza terenem obecnego parku. Z uwagi na lokalizację szpaleru drzew, można przejąć prawdopodobną hipotezę, że są one reliktem zieleni nie zachowanego do dzisiaj kościoła prawosławnego św. Trójcy, rozebranego w 1972 r.

Kasztanowiec żółty (łac. Aesculus flava)

Kasztanowiec Żółty

Gatunek pochodzi z Ameryki północnej amerykańskiego. Kwitnie na żółto, zazwyczaj wcześniej niż kasztanie biały. Posiada liście dłoniasto złożone, w przeciwieństwie do kasztanowca białego na krótkich ogonkach a nie siedzące. Szybko przebarwia się na jesień i zrzuca liście. Okrywy owoców są gładkie, brązowawe. Okaz rosnący w parku o obwodzie 250 cm. minimalny obwód dla kasztanowca białego to 250 cm, należy jednak pamiętać że kasztanowiec żółte często osiąga mniejsze rozmiary posiada widoczne miejsc szczepienia. Gatunek uznawany za osobliwość dendrologiczną. Według Centralnego Rejestru Form Ochrony Przyrody w Polsce ochroną pomnikową objęto 2 pojedyncze okazy oraz kilka okazów stanowiących grupy wielogatunkowe drzew. W latach 2009-2023 na terenie Dolnego Śląska tylko jeden okaz ustanowiono w gminie Wisznia Mała, jest to zarazem jedyny ustanowiony pomnikiem przyrody tego gatunku województwie. Poza okazami uznanymi za Pomniki Przyrody na terenie Dolnego Śląska stare okazy można spotkać jeszcze na terenie Pałacu przypałacowego w Roztoce (gmina Dobromierz) na terenie parku w Henrykowie (gmina Ziębice) oraz w parku w Pątnowie (gmina Chojnów). We Wrocławiu obecnie nie zachował się ani jeden historyczny okaz kasztanowca żółtego, z pośród dawniej notowanych. Kasztanowiec żółty może być mylony z innym amerykańskim gatunkiem, jakim kasztanowiec gładki (łac. Aesculus glabra). W przeciwieństwie do kasztanowca żółtego posiada on bardziej zielonkawe, pręcik są dłuższe od płatków korony. Ponadto okrywy torebek kasztanowca gładkiego są kolczaste a żółtego gładkie.

Lipa krymska (łac. Tilia ×euchlora)

Mieszaniec lipy drobnolistnej z lipą. Cechą charakterystyczną gatunku są malowniczo przewijające się konary oraz ciemno-zielone błyszczące liście, brzegiem ościsto ząbkowane. Gatunek ten ma płonne nasiona.

Daglezja sina (łac. Pseudotsuga menzisii var. glauca)

Gatunek naturalnie występujący w Ameryce Północnej. W Polsce gatunek sadzony zarówno w lasach jak i parkach zabytkowych. Daglezja sina w przeciwieństwie do zielonej posiada charakterystycznie wywinięte ku górze łuski wspierające.


Aktualności | O nas | Apartamenty | Imprezy | Galeria | Kontakt | Mapa | Historia | Partnerzy | Regulamin